Nalatenschap

Inleiding

Met het overlijden van uw partner, familielid of bekende breekt vaak een emotionele en moeilijke periode aan. Tegelijkertijd wordt u geconfronteerd met de financiële, juridische en fiscale consequenties van het overlijden. Dit terwijl zo’n emotionele periode veelal niet het beste tijdstip is om u hierop te concentreren en de juiste beslissingen hierin te nemen. Van oudsher is een notaris dé aangewezen deskundige om u, na het overlijden van uw naaste of familielid, met raad en daad bij te staan. Dierckxsens | Van Grinsven | Franken Notarissen is bij uitstek uw kantoor met ruime ervaring en specialisme op dit gebied.

Onderzoek naar een eventueel testament en opsporing van erfgenamen

Sommige overledenen hebben geen naaste familie. De verdere familie (verre neven, nichten en dergelijke) wordt dan vaak geconfronteerd met de vraag of er door de overledene een testament is opgesteld. Wij doen onderzoek naar het al dan niet bestaan van een testament en naar de inhoud daarvan. Indien de overledene niet bij testament zijn erfgenamen heeft benoemd (maar ook in gevallen waarin de inhoud van het testament daartoe aanleiding geeft), doet Dierckxsens | Van Grinsven | Franken Notarissen onderzoek naar de erfgenamen. Vervolgens worden de erfgenamen door ons geïnformeerd. Aan hen wordt dan voorgelegd of zij de nalatenschap willen aanvaarden. Indien er meer erfgenamen zijn, worden vervolgens afspraken gemaakt over wie de nalatenschap moet afwikkelen. Soms is daarvoor al een executeur in het testament benoemd. In andere gevallen zullen wij de benodigde volmachten opmaken, zodat de persoon die de nalatenschap gaat afwikkelen daartoe ook gemachtigd is.

Adviseren over de aanvaarding van de nalatenschap

Een erfgenaam komt de keuze toe om de nalatenschap zuiver te aanvaarden, beneficiair te aanvaarden of te verwerpen. De erfgenaam heeft die keuze ondermeer omdat hij in de rechten en verplichtingen van de overledene treedt. Hij is daarom ook verplicht de schulden van de nalatenschap te voldoen uit zijn eigen vermogen indien deze niet (volledig) uit de nalatenschap kunnen worden voldaan. Alvorens een goede keuze te kunnen maken dient de erfgenaam, indien mogelijk, over informatie te beschikken over de baten en lasten van de nalatenschap en of de nalatenschap een positief of negatief saldo vertoont. Dierckxsens | Van Grinsven | Franken Notarissen kan u verder informeren en adviseren over de te maken keuze en de gevolgen daarvan. Ook kunnen wij voor u een beneficiaire aanvaarding of verwerping (via de Rechtbank) verzorgen.

Afgifte van een verklaring van erfrecht

Indien nabestaanden willen beschikken over de bankrekeningen of de rest van het vermogen van de overledene, zullen zij worden verzocht een verklaring van erfrecht te overleggen waaruit blijkt wie daartoe bevoegd zijn. De verklaring van erfrecht wordt opgemaakt door de notaris die vooraf het nodige onderzoek pleegt. De notaris neemt in de verklaring van erfrecht op wie bevoegd is om over het vermogen van de overledene te beschikken. In veel gevallen kan voor beperktere doeleinden ook worden volstaan met de afgifte van een zogeheten "verklaring van executele". Dit is echter alleen mogelijk indien de overledene in het testament een executeur heeft aangewezen, die bevoegd is om de nalatenschap af te wikkelen namens de erfgenamen.

Verzorging van de aangifte erfbelasting (voorheen successierecht)

De erfgenamen, en anderen die iets uit de nalatenschap verkrijgen, kunnen belasting verschuldigd zijn over het door hen verkregene. Die belasting heet erfbelasting. Daarvoor dient aangifte te worden gedaan binnen acht maanden na het overlijden (uitstel is mogelijk). Voor de actuele tarieven en vrijstellingen, klik hier.

Het correct invullen van de aangifte kan erfbelasting besparen, zowel direct als (in voorkomende gevallen) bij het overlijden van de langstlevende echtgenoot van de overledene. Het invullen van de aangifte verlangt veel expertise van de aangever. Dierckxsens | Van Grinsven | Franken Notarissen kan u daarbij uitstekend van dienst zijn.

Indien u ons opdracht geeft om de aangifte erfbelasting voor u te verzorgen, ontvangt u van ons een checklist voor het verzamelen van de benodigde gegevens. Vervolgens maken wij voor u de aangifte in concept gereed. Bij het opmaken van de aangifte kan het testament of de wet de erfgenamen in veel gevallen nog keuzes bieden die gevolgen hebben voor het verschuldigde erfbelasting, zelfs voor de toekomst. In dat geval nodig wij u uit voor een gesprek waarbij wij u hierover uitgebreid adviseren. Vervolgens kunt u de voor u juiste keuze maken, waarna wij de aangifte voor u indienen. Nadat de aanslag is opgelegd, zullen wij deze uiteraard voor u controleren.

Estate planning

Bij estate-planning gaat het om de juridische en fiscale begeleiding van de overgang en instandhouding van het (familie)vermogen. Vaak kan erfbelasting worden bespaard door het op de juiste wijze afwikkelen van de nalatenschap. Meer over estate planning.

Verdeling van de nalatenschap, opmaken van een testament

Als de overledene een echtgenoot of geregistreerd partner en kinderen als erfgenaam achterlaat, bepaalt de wet (en vaak ook het testament) dat alle goederen en schulden aan de langstlevende echtgenoot of geregistreerd partner toekomen.

In andere gevallen, dus ook bij samenwoners, zullen de tot de nalatenschap behorende goederen en schulden door de erfgenamen moeten worden verdeeld. Dit kan uiteraard anders zijn als de overledene dit bij testament zelf heeft geregeld.

De nalatenschap wordt vaak door de erfgenamen in onderling overleg verdeeld. Vaak behoren tot de nalatenschap ook goederen en schulden die niet zonder tussenkomst van de notaris kunnen worden verdeeld. Denkt u daarbij aan een woning (al dan niet met hypotheekschuld), een onderneming of aandelen in een besloten vennootschap (BV). In dat geval kan Dierckxsens | Van Grinsven | Franken Notarissen u adviseren omtrent de wijze van verdeling en de gemaakte afspraken in een akte van verdeling vastleggen. De akte van verdeling zorgt er vervolgens voor dat de goederen worden overgedragen aan de betreffende erfgenaam. Bij onroerende zaken is ook nog inschrijving van de akte in het Kadaster vereist.

Volledige afwikkeling van de nalatenschap

Sommige overledenen hebben geen naaste of verdere familie (broers, zusters, neven, nichten en dergelijke) die de nalatenschap zelf kunnen of willen afwikkelen. In dat geval kan Dierckxsens | Van Grinsven | Franken Notarissen de nalatenschap ook volledig voor de erfgenamen afwikkelen. In dat geval verzorgen wij ondermeer:

• het onderzoek naar een eventueel testament en opsporing van erfgenamen;
• het informeren van erfgenamen en andere belanghebbenden;
• de advisering omtrent aanvaarding van de nalatenschap en het opmaken van de benodigde volmachten aan ons kantoor;
• de afgifte van een verklaring van erfrecht;
• de verkoop van de woning en eventuele andere onroerende zaken en/of de opzegging van de huurwoning;
• de opzegging van abonnementen, verzekeringen enzovoorts;
• het innen van vorderingen en restituties;
• de betaling van de schulden uit de aanwezige geldmiddelen;
• het bijeenbrengen van de resterende geldmiddelen;
• de laatste aangifte inkomstenbelasting;
• zonodig de aangifte voor erfbelasting;
• het opmaken van een rekening en verantwoording en een voorstel tot verdeling van de nalatenschap onder de erfgenamen